Culinair activist Lelani Lewis deelt de geschiedenis achter ons eten

Hoe zijn alle ingrediënten op ons bord daar precies beland? Die vraag wordt veel te weinig gesteld, vindt chef, foodstylist en culinair activist Lelani Lewis. Zij werd gegrepen door de ingewikkelde geschiedenis van gerechten uit de Cariben. Daarom deelt deze Foodheld tijdens haar Code Noir diners en workshops niet alleen de positieve kanten van onze diverse eetcultuur, maar ook de vaak duistere historie die eraan voorafging.

Code Noir Anisa Xhomaqi 9.jpg

Meer over de foodhelden

Rahaf _ Tamim in the Daffee office.jpg

Rahaf al Lymoni 
Inspireert mensen met haar levensverhaal en Daffee

Food100 - NSlagmolen 20 september 2021126.jpg

Herman Lelieveldt
Hoe de voedingsindustrie de suikertaks blokkeerde 

Eva Koffeman_1200x628.png

Eva Koffeman
Geeft jongeren een stem in de voedselpolitiek 

arjuna.png

Arjuna Huis in 't Veld
De boerin als landschapsbeheerder

Wilma.png

Wilma Oosthoek
Zorgt voor meer verbinding tussen arts, patiënt en boer

Hoe zet jij je in om de voedselwereld te veranderen?

Met mijn educatieve platform Code Noir geef ik inzicht in het voedselsysteem en de geschiedenis van eten, in het bijzonder de Caribische keuken. Tijdens workshops en diners plaats ik gerechten en ingrediënten in hun historische en toekomstige context. We vieren vaak de rijkdom aan smaken van ons eten, maar vergeten de negatieve aspecten die dat mogelijk hebben gemaakt, zoals kolonisatie, globalisering en slavernij.

De transatlantische handel maakt het mogelijk dat we hier avocado’s kunnen kopen, maar het is niet houdbaar om elke dag avotoast te eten. Er is te weinig besef van wie er aan de andere kant van de wereld ervoor zorgt dat jij die vrucht kunt eten, onder welke omstandigheden die geteeld is welke milieu-impact dat met zich meebrengt. Daar ga ik met Code Noir dieper op in.”

Waarom is het belangrijk dat we meer weten over de herkomst van ons eten?

“Eten heeft een grote maatschappelijke impact. Dat is zeker in deze tijd ontzettend belangrijk. Het kan ons dichter bij elkaar brengen en mensen doen inzien hoeveel overeenkomsten er zijn tussen culturen. Dat is het mooie van eten.

Daarnaast is eten altijd een weerspiegeling van de geschiedenis, in elk gerecht komen zoveel invloeden samen. Meer kennis van eten zorgt dus ook voor meer historisch bewustzijn. Mijn interesse werd gewekt door de Caribische eetcultuur, dat is de originele fusion keuken met invloeden uit vijf continenten: Europa, Azië, Noord en Zuid-Amerika en Afrika. Baigan ka chokha – gegrilde aubergine met tomaat en kruiden – ken ik bijvoorbeeld uit de Cariben, maar ik ontdekte laatste dat het oorspronkelijk een Indiaas gerecht is.”

Is de foodwereld al genoeg bezig met deze thema’s?

“De meeste chefs zijn al activisten als het op duurzaamheid aankomt, omdat ze veel werken met lokale producten en zo min mogelijk voedsel verspillen. Maar wanneer chefs inspiratie halen uit andere keukens, ontbreekt het hen vaak aan kennis over de geschiedenis van die gerechten. Verdiep je in de keukens waar je invloeden van leent, is mijn advies. Lees erover en ontdek wat de herkomst is van gerechten die je wil maken.”

“We vieren vaak de rijkdom aan smaken van ons eten, maar vergeten de negatieve aspecten die dat mogelijk hebben gemaakt, zoals kolonisatie, globalisering en slavernij.”

Code Noir Anisa Xhomaqi 7.jpg

Wat zijn je plannen voor 2022?

“Ik werk aan mijn Code Noir kookboek, daarin deel ik niet alleen recepten, maar ook mijn onderzoek naar de herkomst van de recepturen en ingrediënten. Net als in mijn workshops leg ik ook in het boek de culinaire invloed van het kolonialisme uit.

Daarnaast wil ik een breder publiek bereiken, daarom ontwikkel ik een workshop voor middelbare scholen. Samen met leerlingen ga ik een gerecht bereiden en ondertussen leg ik uit waar de ingrediënten vandaan komen en hoe de wereldhandel ze hierheen heeft gebracht. Zo leren ze aan de hand van eten ook over onze koloniale geschiedenis en de blijvende invloed ervan.”

Wat heeft je deelname aan de Food100 jou gebracht?

“Het zelfvertrouwen om door te blijven gaan. Ik ben trots dat ik uit alle mooie inzendingen ben geselecteerd, de titel Foodheld geeft toch een zekere status binnen de sector. Daarnaast heb ik veel contacten opgedaan. Mijn samenwerking met Kitchen Republic komt bijvoorbeeld voort uit de wedstrijd, ik heb hen leren kennen dankzij Food100.”

Ben of ken jij iemand die zich net als Lelani inzet voor een beter, eerlijker en duurzamer voedselsysteem? De aanmeldingen voor de Food100 van 2022 zijn geopend! Meld jezelf aan of nomineer een andere voedselveranderaar die volgens jou een plek op deze lijst verdient.